Sebastiaan Schep
Medewerkersverhaal
Sebastiaan Schep
‘Als je het systeem begrijpt, kun je de juiste dingen doen’
‘Ik ben altijd bezig met het grotere geheel. Of het nu gaat om waterkwaliteit, biodiversiteit of de manier waarop we samenwerken: pas als je begrijpt hoe een systeem werkt, kun je de juiste dingen doen.’
Bèta en gamma
‘Die brede blik had ik al vroeg. Als kind luisterde ik graag mee met gesprekken van volwassenen en was ik geïnteresseerd in maatschappelijke onderwerpen. De ramp in Tsjernobyl maakte veel indruk, dat was het begin van mijn milieubesef. Ik koos dan ook voor milieuwetenschappen, zodat ik bèta- en gamma-aspecten kon combineren. In die tijd zag ik op verschillende plekken in de wereld hoe ernstig waterproblemen kunnen zijn, onder andere in Siberië en op de Filipijnen. Het werd me steeds meer duidelijk dat water nooit op zichzelf staat. Het gaat altijd over systemen, en over de maatschappelijke context waarin die systemen functioneren.’
Een systematische aanpak
‘Een van de eerste vraagstukken waar ik aan werkte, was een systeemanalyse van het Loosdrechtse Plassengebied. Je zou daar helder water verwachten, maar het was troebel en algenrijk. Om te begrijpen hoe dat kon, ben ik ver teruggegaan in de tijd: archieven in, data reconstrueren, modellen combineren. Waterkwaliteit reageert extreem traag. Oorzaken kunnen tientallen jaren terug liggen. Het moment waarop zo’n puzzel uiteindelijk klopt, vind ik een van de leukste dingen van mijn werk.
In de praktijk merkte ik dat ecologische vraagstukken vaak verschillend worden benaderd. Als je tien ecologen iets vraagt, krijg je tien verschillende antwoorden. Dat bracht me bij de vraag: hoe kunnen we dit systematischer aanpakken? Vanuit die gedachte heb ik de methodiek van de ecologische sleutelfactoren ontwikkeld. Door een systeem stap voor stap te ontrafelen, kun je beter bepalen wanneer een maatregel werkt en wanneer niet. En dat is met de Europese Kaderrichtlijn Water weer actueler dan ooit.’
Focus op oceanen
‘De drive om dingen gedaan te krijgen met mijn kennis, is misschien wel sterker dan ooit. Als ik het echt voor het zeggen zou hebben, zou ik me volledig richten op de oceanen. We bestuderen de ruimte en reizen naar de maan, terwijl we nog zo weinig weten van de oceaan, het infuus van onze eigen planeet. Die reguleert ons klimaat, slaat warmte en CO2 op en vormt de basis van enorme voedselketens. We gaan er vreselijk onzorgvuldig mee om, terwijl verstoringen in dat systeem wereldwijd doorwerken en verstrekkende gevolgen hebben. Daar maak ik me oprecht zorgen over. Het besef dat ik met mijn kennis een bijdrage kan leveren aan zulke grote opgaven, geeft druk, maar vooral inspiratie en energie.’
Meer informatie?
